Jak przypomina serwis „Goniec”, emerytura, która miała być nagrodą za lata pracy, coraz częściej zapowiada się jak finansowy zimny prysznic. System, na którym opierało się poczucie bezpieczeństwa kolejnych pokoleń Polaków, zaczyna trzeszczeć, a prognozy na drugą połowę XXI wieku są bezlitosne: bez głębokich zmian i własnych oszczędności przejście na emeryturę może oznaczać drastyczny spadek poziomu życia i bolesne zderzenie z rzeczywistością.
Czarne chmury nad polskim systemem emerytalnym
Nad polskim systemem emerytalnym zbierają się chmury, których nie da się rozgonić jedną decyzją polityczną ani szybką nowelizacją ustawy. Źródło problemu jest głębokie i strukturalne: Polska starzeje się w tempie szybszym, niż przewidywały jeszcze niedawne prognozy demograficzne.
Każdy kolejny rok przynosi spadek liczby osób w wieku produkcyjnym i wzrost grupy pobierającej świadczenia. To uderza w fundament systemu opartego na solidarności pokoleń, w którym dzisiejsze emerytury są finansowane z bieżących składek pracujących.
Ekonomiści nie pozostawiają złudzeń. Relacja między liczbą osób aktywnych zawodowo a emerytami pogarsza się w sposób, który w dłuższej perspektywie staje się nie do utrzymania. W skrajnym scenariuszu za kilkadziesiąt lat jeden pracujący będzie przypadał na jednego emeryta. Taki układ oznacza permanentny deficyt w systemie i rosnącą konieczność łatania go pieniędzmi z budżetu państwa.
Przyszłość w czarnych barwach
W praktyce system już dziś zaczyna się dostosowywać, choć w sposób mało widoczny na pierwszy rzut oka. Nie poprzez nagłe cięcia świadczeń, ale przez stopniowe obniżanie ich realnej wartości wobec zarobków osób aktywnych zawodowo.
Emerytury będą rosły wolniej niż pensje, a dystans między dochodami pracujących i niepracujących będzie się systematycznie pogłębiał. Dla przyszłych emerytów może to oznaczać bolesne rozczarowanie i konieczność radykalnej zmiany planów życiowych.
Coraz wyraźniej widać, że bez zmian w podejściu do pracy, składek i długoterminowego oszczędzania, emerytura przestanie być finansowym zabezpieczeniem, a stanie się jedynie dodatkiem do innych źródeł dochodu. Dla wielu osób wchodzących dziś na rynek pracy to sygnał ostrzegawczy: bezpieczeństwo na starość nie będzie już gwarantowane przez sam system.
Składki mają znaczenie
Demografia to tylko jedna strona medalu. Druga kryje się w codziennych decyzjach pracowników i przedsiębiorców. Coraz częściej ubezpieczeni odprowadzają składki od minimalnych lub bliskich minimalnemu wynagrodzeniu podstaw – dotyczy to nie tylko osób o niskich dochodach, lecz także wielu samozatrudnionych, którzy korzystają z ulg i preferencyjnych zasad.
Z perspektywy bieżącej finansów taki wybór bywa kuszący – niższe obciążenia oznaczają większą płynność i więcej środków w portfelu tu i teraz. Trudności pojawiają się jednak z upływem lat. Okazuje się, że zgromadzony kapitał emerytalny nie pozwala na wypłatę godziwego świadczenia. W efekcie dwie osoby o zbliżonych realnych dochodach mogą w wieku emerytalnym otrzymać skrajnie różne kwoty – jedna płaciła pełne składki, druga korzystała z minimalnych ulg.
To też może cię zainteresować: Marcelina Ziętek zrobiła niespodziankę Piotrowi Żyle. Wszyscy liczą na kolejny krok
Zobacz, o czym jeszcze pisaliśmy w ostatnich dniach: Prezydent Karol Nawrocki proponuje zmiany w emeryturach. Eksperci przestrzegają
O tym się mówi: Potwierdziło się. Zapadła kluczowa decyzja w sprawie Kamila Stocha. Czy fani mają powody do zadowolenia